فیزیک و ...

سلام دوستان

ایعاد شعبانیه تون مبارک.

می خوام یک مقاله ی نسبتا متفاوت وطولانی براتون بذارم .البته توی ۵ پست.منبع این مقاله سایت هوپاست.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

برنامه ي لونا - قسمت اول

لونا یکی از بزرگ‌ترین و معروف‌ترین برنامه‌های فضایی شوروی سابق بود. شوروی طی این برنامه در طول 18 سال، 24 کاوشگر را برای تحقیق، بررسی و داده‌برداری از ماه، روانه این قمر سیاره زمین کرد. اگرچه تعداد زیادی از ماموریت‌ها ناموفق بود، اما در طول این برنامه ده‌ها رکورد فضایی به ثبت رسید (قرار گرفتن اولین فضاپیما در مدار خورشید، ایجاد اولین دنباله‌دار مصنوعی، فرود اولین ربات بر سطح ماه، اولین عکس از سمت تاریک ماه، قرار گرفتن اولین فضاپیما در مدار ماه و غیره) و اطلاعات گران‌بهایی از محیط فضا و کره ماه به دست آمد که در آینده روشنگر راه دانشمندان عرصه فضایی شد.

{برنامه لونا]، كه [لونيك] نيز خوانده مي‌شود، عنوان اولين برنامه فضايي شوروي سابق با هدف كاوش در فضاست. لونا در زبان روسي به معناي ماه است. برنامه لونا در ابتدا، سه هدف را دنبال مي‌كرد.

به دست آوردن اطلاعات بيشتر از محيط فضا و نحوه دستيابي به كرات ديگر؛
فرود فضاپيما بر روي سطح كره ماه، و
كمك به فرود آوردن انسان در كره ماه.

برنامه لونا به خوبي توانست به اهداف اول و دوم خود برسد، اما تحقق عيني هدف سوم خود را هرگز نديد. البته بايد توجه داشت كه برنامه سفر انسان به ماه شوروي ذيل برنامه‌هاي ديگري نيز دنبال مي‌شد و لونا بخشي از كل برنامه بود. مثلاً يكي از دلايل اصلي شكست برنامه، ناكام ماندن پروژه پرتابگرهاي عظيم [اِن-1] در رسيدن به اهداف خود بود [1].

برنامه لونا تا سال 1976 ادامه داشت،‌ اما روس‌ها بعد از فتح ماه توسط آمريكايي‌ها، در ذيل برنامه آپولو، در سال 1969، از دنبال كردن هدف سوم، كه لونا انجام بخشي از آن را بر عهده داشت، رويگردان شدند. آنها نه تنها آرزو داشتند انساني را از اتحاد جماهير شوروي بر سطح ماه فرود آورند، بلكه مي‌خواستند جلوتر از آمريكايي‌ها اين كار را انجام دهند.

شوروي در سال 1968 پس از اينكه تا حدود زيادي از فرستادن انسان به ماه نااميد شده بود، تلويحاً اعلام كرد كه هدف شوروي تنها فرستادن ربات به سطح ماه است و به دليل اهميت حفظ جان فضانوردان (!) اين برنامه برايش اولويتي ندارد. پس از موفقيت آمريكايي‌ها در اين زمينه هم اين‌طور وانمود كردند كه اصلاً اتفاق مهمي نيافتاده و سفر به ماه هدف مهمي براي شوروي به حساب نمي‌آمده است. اما واقعيت چيز ديگري بود. درگذشت ناگهاني [سرگِي كاراليوف]، مدير و مغز متفكر تمام برنامه‌هاي فضايي شوروي در سال 1966، ضربه بزرگي به برنامه لونا و ديگر برنامه‌هاي شوروي وارد كرد.

لونا اهداف اول و دوم خود را خيلي خوب دنبال كرد. اين برنامه بسياري از ركوردهاي فضايي را به نام خود ثبت كرد (قرارگرفتن اولين فضاپيما در مدار خورشيد، ايجاد اولين دنباله‌دار مصنوعي، فرود اولين ربات بر سطح ماه، اولين عكس از سمت تاريك ماه، قرار گرفتن اولين فضاپيما در مدار ماه و...) كه در ادامه به آنها اشاره خواهد شد [2].

برنامه لونا كه در آن، طي سال‌هاي 1958 تا 1976، 48 پرتاب را به نمايش گذاشت، يكي از نقاط مهم تاريخ و عصر فضا به شمار مي‌آيد. 24 پرتاب از اين پرتاب‌ها، در همان مرحله پرتاب شكست خورد. از 24 فضاپيمايي كه با موفقيت به فضا پرتاب شدند نيز تنها 15 فضاپيما توانستند ماموريت خود را تقريباً به صورت كامل به پايان برسانند. ماموريت‌هايي كه با عنوان لونا يا لونيك نام‌گذاري شده‌اند، پرتاب‌هاي موفق هستند. اما ماموريت‌هايي كه با عنوان لونا + شماره سال (مانند: لونا1964) يا [كاسموس] نامگذاري مي‌شوند، در همان مرحله پرتاب ناكام مانده‌اند.

تصوير 1- فضاپيماي كاوشگر لونا1

بن مايه : http://www.isa.ir/enc

مقدمه اي برنسبيت به قلم مشهورترين فيزيك دان زنده استفين هاو كينگ

دراوخر قرن نوزدهم دانشمندان چنين تصور مي كردند به توصيف كامل گيتي نزديك شده اند .انان مي پنداشتند كه فضا در همه جا با واسطه ي پيوسته به نام اترپر شده است پرتوهاي نو ر وعلائم راديو يي ، امواجي در اتر بودند ، درست همان گونه كه صوت امواج فشار در هواست تنها چيزي كه براي تكميل نظريه لازم بود، اندازه گيري دقيق ويژگي هاي كشساني اتر بود ؛ پس از تعيين اين ويژگي ها ، همه چيز در جاي خود قرار قرار گرفت .

اما به زودي وبه تدريج، مغايرت هايي با انديشه ي اتر همه جا پديدار گرديد .انتظارمي رفت نور در اتر با سرعت ثابتي حركت نمايد .مثلاً ، اگر در جهت نور حركت مي كرديد ، انتظار داشتيد سرعت ان كم تر به نظر برسد واگر در خلاف جهت نور حركت

مي كرديد انتظار داشتيد سرعت ان بيش تر به نظر ايد .اما به رغم ازمايش هاي متعدد ، تلاش به منظور يافتن مدركي براي تغيير سرعت نور در اثر حركت در اتر ، ناكام ماند.

دقيق ترين ازمايش ها توسط البرت مايكلسون وادوارد مورلي درسال 1887 در سازمان كيس كليولند در اوهايو انجام گرديد.

ان ها سر عت نور را در دو باريكه كه نسبت به يكديگر در اراي زاويه ي قائمه بودند ، مقايسه نمودند ان ها چنين استدلال مي كردند كه زمين با چرخش به دور محور خود وگردش به دور خورشيد ، از ميان اتر مي گذرد وسرعت نور در اين دو باريكه متفاوت باشد اما ما يكلسون ومورلي اختلاف روزانه يا سالانه ياي ميان دو باريكه ي نور نيافتند .گويي نور ، در هرجهتي كه حركت كني نسبت به تو با سرعتي ثابت حركت مي كند .

فيزيك دان ايرلندي ، جرج فيتز جرالد وفيزيك دان هلندي ديويد لو رنتز ، نخستين كساني بودند كه گفتند اجسامي كه در ميان اتر حركت مي كنند ساعت ها كند مي گردند .اين انقباض و كند شدگي « اتساع» چنان است كه هركسي به هر نحو كه نسبت به اتر – كه فيتز جرالد ولور فيتز ان را ماده اي واقعي مي پنداشتند–حركت كند ، سرعت ثابتي را براي نور اندازهگيري خواهد نمود . اما ، اين كارمند جوان اداره ثبت اختراعات سوئيس در برن به نام البرت اينشتين بود كه اتر را كناري نهاد و مسئله ي سرعت نور را يك بار براي هميشه حل كرد .او در ژوئن 1905 ، يكي از سه مقاله اي را نوشت كه وي را به عنوان يكي از دانشمندان برجسته ي جهان معرفي كرد ودر اين راستا دو انقلاب مفهومي را اغاز نمود كه فهم ما را از زمان ، فضاوواقعيت تغيير دادند. ادامه در قسمت هاي بعد